O último informe do Instituto Nacional de Estadística (INE) revela que varios concellos da bisbarra recuperan poboación en 2025. 

En concreto, Neda experimenta un aumento de 43-50 persoas no último ano, segundo as distintas fontes, situando o seu padrón en 4.919 habitantes. O dato destaca porque racha coa tendencia decrecente de décadas anteriores: fora dun leve repunte en 2021, Neda non acadara crecemento estable ate o de agora. 

Contexto comarcal: que está a ocorrer no arredor?

A meirande cidade da comarca -Ferrol- tamén gaña habitantes: suma 545 e acada 64.903 censados. Outro municipio que destaca é Narón, que escala ate as 39.890 persoas, sendo o concello que máis incrementou en valores absolutos.

En contraste, varios concellos máis pequenos e alonxados do núcleo da comarca perden poboación. Son nove os presentan cifras á baixa:  Fene, Valdoviño, Cariño, As Somozas, Cabanas, Pontedeume, Ortigueira, A Capela, Mañón e San Sadurniño. 

Que supón a recuperación de Neda?

Que Neda rache coa tendencia de despoboamento das últimas décadas é positivo. Isto pode tentar a algún "responsable político" a caer no triunfalismo burdo, pero estes datos non poden tomarse obxectivamente como "claro síntoma de revitalización". 

Un crecemento moderado, pero con causas claras

O caso de Neda destaca pola súa singularidade. O seu recente aumento demográfico non responde a un boom urbanístico nin a unha forte entrada migratoria, senón a dinámicas máis discretas:

• Retorno de veciñanza ao municipio e empadroamento de persoas que xa residían nel.
  
  
• Prezos de compra e aluguer elevados pero aínda inferiores aos de Ferrol e Narón, polo que Neda se presenta como unha alternativa asumible para familias e persoas mozas.
  
  
• Cercanía física e boas comunicacións co núcleo comarcal Narón–Ferrol, que permiten residir en Neda mantendo acceso rápido a servizos, emprego e equipamentos.

A dualidade de Neda: urbano denso e rural extenso

Neda presenta unha estrutura territorial marcada por unha dualidade evidente:

• Un núcleo urbano compacto pero con escaso crecemento en vivenda nova e un notable peso da vivenda antiga, o que condiciona a súa capacidade de atraer nova poboación.
  
  
• Unha ampla área rural, que comparte características cos municipios que seguen perdendo habitantes, pero que se mantén máis estable grazas á proximidade aos centros urbanos da comarca.

Esta combinación explica que, malia o leve repunte, non poidan interpretarse os datos como un “síntoma claro de revitalización”, senón como un equilibrio demográfico fráxil e dependente de factores externos.

Tres propostas de accións públicas para favorecer o asentamento de poboación

Co obxectivo de consolidar esta tendencia positiva e garantir un crecemento sostible, dende MOVENEDA levamos anos propoñendo (sen exito) que o goberno do Concello actúe en varias liñas:

• Plan integral de rehabilitación e vivenda no núcleo urbano, con axudas específicas para rehabilitar vivenda antiga e mellorar a eficiencia enerxética. Incentivos fiscais para propietarios que poñan no mercado alugueiros a prezos accesibles, que facilite a recuperación de edificios ou solares degradados para uso residencial.
  
  
• Mellora dos servizos e da conectividade nas zonas rurais, ampliando e reforzando o transporte público intermunicipal cara Narón e Ferrol. Investimentos en fibra óptica, mobilidade e servizos básicos para fixar poboación nova e teletraballadores. Programas de apoio ao comercio e á actividade económica nas parroquias.
  
  
• Programas específicos de atracción de familias e mocidade, con bonificacións para familias que se empadroen e matriculen crianzas nos colexios do municipio. Fomento de solo dispoñible para vivenda unifamiliar a prezos razoables. Promoción do municipio como espazo equilibrado entre calidade de vida, natureza e proximidade urbana.

Lamentablemente os distintos gobernos nas tres últimas lexislaturas se negaron a adoptar medidas firmes e claras neste sentido, que se quedan só nunha "campaña publicitaria" e mesmo adoptraron medidas lesivas para atraer poboación:

• o Plano Xeral de Ordenación Municipal PXOM segue encallado e sen visos de avanzar
• cambio na bonificación do IBI para a instalación de enerxías alternativas (ver eiquí)
• negativa a incrementar partidas sociais como a destinada ós servizos de comedores nos colexios
• negativa a recalcular o IPREM, que serve de base para que os veciños poidan ter acceso a moitas axudas
• negativa a extender as zonas de ARI (áreas de rehabilitación integral financiadas pola Xunta)